Kısa yanıt
Kök hücre tedavileri, kendini yenileme ve farklı hücre tiplerine dönüşebilme kapasitesi bulunan hücrelerin veya belirli stromal hücre popülasyonlarının tıbbi amaçla değerlendirildiği geniş bir alandır. Ancak internette “kök hücre” adı altında sunulan her biyolojik uygulama gerçek bir kök hücre ürünü değildir. PRP, PRF, SVF ve mekanik mikrogreftler birbirinden farklı ürün sınıflarıdır.
Kök hücre ve stromal hücre ne demektir?
Hematopoietik kök hücreler kan ve bağışıklık hücrelerinin öncülleridir ve hematoloji alanında yerleşik klinik kullanımları vardır. Mezenkimal stromal hücreler ise kemik iliği, yağ dokusu ve bazı perinatal dokular gibi kaynaklardan elde edilebilen, doku mikroçevresi ve hücresel sinyalleşme üzerine araştırılan hücre popülasyonlarıdır. Klinik kullanım şekli; hücre kaynağına, işleme derecesine, ürünün ruhsat/yetki durumuna ve endikasyona bağlıdır.
Otolog ve allojenik arasındaki fark
Otolog ürün kişinin kendi dokusundan veya hücresinden elde edilir. Allojenik ürün ise başka bir donörden elde edilen hücre veya dokuyu ifade eder. Bu ayrım güvenlik, immünolojik değerlendirme, üretim standardı ve mevzuat açısından önemlidir.
Hangi dokulardan hücre elde edilebilir?
Bilimsel ve klinik literatürde kemik iliği, yağ dokusu, periferik/umbilikal kan ve bazı perinatal dokular farklı hücresel ürünlerin kaynağı olarak yer alır. Bununla birlikte bir kaynağın literatürde bulunması, her klinikte veya her hastalıkta uygulanabileceği anlamına gelmez.
PRP, SVF ve kök hücre aynı mıdır?
Hayır. PRP trombositten zengin plazmadır ve kök hücre ürünü değildir. SVF, yağ dokusundan elde edilen heterojen stromal ve hücresel bir karışımdır; içinde farklı hücre alt popülasyonları bulunabilir ancak kültürde çoğaltılmış saf bir mezenkimal stromal hücre ürünüyle eşit değildir. Mekanik mikrogreftler de kendi başına “kök hücre” olarak tanımlanmamalıdır.
Kas-iskelet sisteminde neler araştırılıyor?
Diz osteoartriti, kıkırdak hasarı ve bazı tendon/yumuşak doku sorunları hücresel tedavilerin en yoğun araştırıldığı alanlardandır. Randomize çalışmalar ve sistematik derlemelerde bazı hasta gruplarında ağrı ve fonksiyon açısından olumlu sonuçlar bildirilmiştir. Buna karşın hücre kaynağı, doz, hazırlama yöntemi ve hasta seçimi çalışmalar arasında farklıdır; bu nedenle “kıkırdağı kesin yeniler” veya “ameliyatı önler” gibi genellemeler bilimsel olarak doğru değildir.
Türkiye’de düzenleyici çerçeve neden önemlidir?
Doku ve hücrelerden elde edilen ürünler; işleme derecesi, kullanım amacı, homolog veya homolog olmayan kullanım ve ürünün niteliğine göre farklı düzenleyici sınıflara girebilir. Türkiye’de hücresel ürünlerin hazırlanması ve insana uygulanması yetkilendirilmiş merkez, ürün ve endikasyon koşullarına tabidir. Bu nedenle yalnız biyolojik olarak mümkün olması bir ürünün klinik kullanım için uygun olduğu anlamına gelmez.
Bu sayfa hangi uygulamaların kliniğimizde bulunduğunu gösterir?
Bu sayfa hücresel tedavi alanını bilimsel olarak açıklamak amacıyla hazırlanmıştır; burada adı geçen her hücre kaynağının veya ürün tipinin kliniğimizde uygulandığı anlamına gelmez. Uygulanabilecek yöntemler güncel ruhsat, merkez yetkisi, ürün niteliği, endikasyon ve hastanın klinik durumuna göre ayrı ayrı değerlendirilir.
Bodrum kliniğimizde yaklaşımımız
“Kök hücre” ifadesini genel bir pazarlama terimi olarak kullanmıyoruz. Önce uygulanacak ürünün tam olarak ne olduğunu, hangi dokudan elde edildiğini, ne kadar işlendiğini ve hangi endikasyon için değerlendirildiğini netleştiriyoruz. Daha sonra bilimsel kanıt, güvenlik ve güncel düzenleyici koşullarla birlikte hastaya seçenekleri açıklıyoruz.
İlgili sayfalar
İlgili hücre tedavileri
Hücre Tedavileri ana vitrini · PRP Tedavisi · PRP, SVF ve Kök Hücre Farkları · Uygulama Alanları
Kaynaklar
- İnsan Doku ve Hücrelerinden Elde Edilen Ürünler ve Bu Ürünler ile İlgili Merkezler Hakkında Yönetmelik, 4 Eylül 2025 ve 2026 uygulama düzenlemeleri.
- Systematic reviews of stromal cell-based therapies in knee osteoarthritis, 2025-2026.
Yazan ve tıbbi olarak inceleyen: Dr. Kerem Çağlayan
Son tıbbi inceleme: 14 Eylül 2026
Uyarı: Bu içerik genel sağlık bilgilendirmesidir; hücresel ürünlerin kullanımı güncel mevzuat, ürün ve merkez yetkileri ile endikasyon koşullarına bağlıdır.
