Kısa yanıt
Aşil tendinopatisinde yüksek güçlü lazer için randomize kontrollü klinik veri bulunmaktadır ve bazı hastalarda yükle ilişkili ağrıda azalma bildirilmiştir. Bununla birlikte Aşil tendonunun tedavisinde temel yaklaşım, kademeli tendon yüklemesi ve egzersizdir. Lazer bu programı destekleyen yardımcı yöntem olarak değerlendirilmelidir.
Aşil tendinopatisi nedir?
Aşil tendonunda özellikle koşu, yokuş, merdiven veya uzun yürüyüşle artan ağrı ve sabah tutukluğu görülebilir. Problem tendonun orta bölümünde veya topuk kemiğine yapışma yerinde olabilir. Bu iki klinik formun yüklenme stratejileri farklılaşabilir.
Lazer nasıl yardımcı olabilir?
Yüksek güçlü lazer çalışmalarında ağrı eşiği, yükle ağrı ve doku metabolizması üzerindeki etkiler araştırılmıştır. Amaç tendonu pasif olarak ‘iyileştirmek’ değil; ağrıyı azaltıp kademeli yüklemeye katılımı kolaylaştırmaktır.
980 nm’nin rolü
980 nm, Aşil tendonu gibi yüzeye yakın fakat belirli kalınlığı olan tendon hedeflerinde klinik olarak rasyonel bir dalga boyudur. Aşil’e özgü yüksek güçlü lazer RCT’si olumlu sonuç bildirmiştir; ancak kullanılan cihaz/protokol 980 nm ile bire bir aynı değildir.
1470 nm’nin rolü
1470 nm’nin güçlü su absorbsiyonu nedeniyle etkisi daha yüzeyseldir. Aşil paratenonu veya çok yüzeyel insersiyonel hassasiyet gibi seçilmiş hedeflerde düşünülebilir; doğrudan Aşil tendinopatisi için 1470 nm klinik çalışma verisi bulunmamaktadır.
Bilimsel kanıt ne söylüyor?
Kanıt düzeyi: B+. 2016 tarihli randomize plasebo kontrollü çalışmada yüksek güçlü lazer, kronik Aşil tendinozunda bazı yükleme aktivitelerinde ağrı ve ağrı eşiği açısından plaseboya göre daha iyi sonuçlar göstermiştir. Çalışma küçük örneklemli olduğu ve protokoller arasında standardizasyon bulunmadığı için kanıt destekleyici ancak kesin değildir.
Kimlerde değerlendirilebilir?
- Kronik orta bölüm Aşil tendinopatisinde
- İnsersiyonel Aşil ağrısında anatomik hedef uygun olduğunda
- Egzersiz başlangıcında ağrı kontrolü gerektiğinde
- Akut tam kat rüptür dışlandığında
Bodrum kliniğimizde yaklaşımımız
Bodrum kliniğimizde yaklaşımımız; Aşil ağrısını orta bölüm, insersiyonel, paratenon kaynaklı veya parsiyel yırtık olasılığı açısından ayırmaktır. Lazer uygulanırsa 980 nm çoğu tendon hedefinde ana dalga boyu; 1470 nm ise yalnız çok yüzeyel eşlik eden odaklarda seçici seçenek olarak değerlendirilir. Tedaviyi baldır kuvveti, eksantrik/heavy slow resistance yükleme, yürüyüş-yokuş ve koşu yükünün ayarlanmasıyla birleştiriyoruz.
Ne zaman farklı değerlendirme gerekir?
Ani kopma hissi, belirgin güç kaybı, pozitif Thompson testi, ciddi şişlik veya travma sonrası yürüyememe durumunda öncelikle rüptür değerlendirmesi gerekir.
Sık sorulan sorular
Aşil ağrısında dinlenmek yeterli mi?
Uzun süre tam dinlenme genellikle tercih edilmez; tendonun kontrollü biçimde yeniden yüklenmesi gerekir.
Lazer egzersizin yerine geçer mi?
Hayır. Lazer, kademeli yükleme programına ek yardımcı tedavidir.
980 nm mi 1470 nm mi?
980 nm daha derin tendon hedefi açısından daha rasyoneldir. 1470 nm’nin doğrudan klinik etkinlik verisi bulunmamaktadır.
Kaynaklar
- PMID 27330704 — High power laser for treatment of Achilles tendinosis, randomized placebo-controlled study.
- PMID 39652213 — HILT musculoskeletal pain umbrella review.
Bilgilendirme
Bu içerik genel sağlık bilgilendirmesidir; kişisel tedavi planı muayene sonrası oluşturulur.
